Kiếm tiền online cho người mới bắt đầu từ đâu?

Có phải đã lần nào đó, gần nửa đêm, cả nhà đã ngủ, bạn nằm nghiêng trong bóng tối, mở điện thoại lên, ánh màn hình hắt vào mặt, rồi gõ vào ô tìm kiếm: "cách kiếm tiền online".

Rồi bạn lướt. Càng lướt, lòng càng rối.

Người này khoe một tháng đổi đời, chụp màn hình tiền về, cái "ting" nghe mà bạn thèm. Người kia rao một khoá học vài triệu, bảo học xong là kiếm được ngay. Người nọ nói "chỉ cần cái điện thoại là ra tiền". Bạn đọc, trong ngực cứ dùng dằng, vừa muốn tin, vừa thấy chờn chợn.

Cái chờn chợn đó, tôi hiểu. Bạn còn nhớ cảm giác cầm trên tay những đồng dành dụm bao lâu không? Cái bạn sợ nhất không phải là không kiếm được đồng nào. Cái bạn sợ là số tiền ấy bay mất oan, ngay từ bước đầu, khi mình còn chưa hiểu gì.

Nỗi sợ lớn nhất không phải là không kiếm được, mà là mất oan số tiền dành dụm bấy lâu, ngay lúc còn chưa hiểu gì.

Bỏ ra một khoản mà chưa thấy đường đi, ruột gan nóng ran, là thật.

Vậy nên bài này sẽ dọn cho bạn một con đường rõ: kiếm tiền online thực chất là gì, vì sao người mới hay mất tiền oan, và bắt đầu thế nào cho đỡ ngã. Bạn cứ đọc từ từ, hết bài sẽ thấy sáng ra.

[ẢNH: một người nằm trong phòng tối, gương mặt hắt sáng xanh từ màn hình điện thoại đầy quảng cáo "kiếm tiền" | CHÚ THÍCH: Cái rối lúc nửa đêm ai mới tìm đường online cũng từng nếm, và nó bắt đầu tan khi bạn hiểu rõ mình đang nhìn cái gì.]

Kiếm tiền online là gì, có mấy kiểu?

Nói cho gọn, kiếm tiền online là dùng internet để tạo ra thu nhập. Vậy thôi. Nó không phải phép màu, không phải một cái app bí mật cầm được là tự giàu. Nó là công việc thật, chỉ khác chỗ cái bàn làm việc của bạn nằm gọn trong màn hình điện thoại.

Hiểu tới đây thì mắt bạn đỡ hoa. Bạn còn nhớ cái cảm giác lướt điện thoại lúc nửa đêm, cái nào cũng "thu nhập khủng", cái nào cũng vẫy tay gọi, đọc xong càng rối chứ chẳng sáng ra? Thật ra gom lại chỉ có mấy nhóm chính.

• Bán hàng. Bạn bán món của mình, hoặc bán giúp người khác rồi ăn hoa hồng. Cái bán giúp đó gọi là affiliate (tiếp thị liên kết, tức là giới thiệu hàng cho người khác, ai mua thì bạn được trả công): bạn giới thiệu, ai mua qua bạn thì bạn được trả công, không ôm hàng, không ôm kho. Người mê son thì bán mỹ phẩm, người thích bếp núc bán đồ bếp, mẹ bỉm bán đồ mẹ và bé.

• Làm dịch vụ, bán kỹ năng. Có nghề gì nhận việc đó qua mạng: viết bài, chỉnh ảnh, dịch thuật, dựng video, dạy học online. Cần tay nghề, gần như không cần vốn.

• Làm nội dung. Quay video, viết lách, gây dựng một cái kênh cho riêng mình. Tiền tới chậm hơn, đổi lại vốn gần như bằng không.

• Sản phẩm số. Ebook, khóa học, tài liệu làm một lần rồi bán nhiều lần. Nhóm này cần bạn có thứ đáng để trao lại cho người khác.

Mỗi nhóm đòi hỏi mỗi khác, cứ nhìn vào ba thứ: vốn, kỹ năng, thời gian. Có nhóm nhẹ vốn nhưng ngốn thời gian. Có nhóm cần tay nghề sẵn. Có nhóm phải bỏ tiền nhập hàng trước. Affiliate thuộc nhóm nhẹ vốn, hợp cho người mới muốn thử tay mà chưa dám bỏ nhiều tiền.

Có một điều nên nhớ để đỡ chọn hớ. Không nhóm nào ngon ăn cho tất cả mọi người. Hợp với ai là tùy thứ người đó đang cầm sẵn trong tay. Người bận cả ngày, người có chút vốn, người có nghề sẵn, mỗi người sẽ hợp một hướng riêng. Ở phần sau, tôi sẽ chỉ chỗ người mới hay chọn sai và mất tiền oan ngay từ bước này.

[ẢNH: lưới 4 ô minh họa 4 kiểu kiếm tiền online đa ngành, mỗi ô một nghề khác nhau | CHÚ THÍCH: Bốn con đường phổ biến, mỗi cái đòi hỏi mỗi khác về vốn, tay nghề và thời gian.]

Vì sao người mới hay mất tiền oan?

Nói thẳng nỗi lo lớn nhất của bạn trước: sợ chưa kiếm được đồng nào đã bay mất một mớ tiền. Nỗi lo đó có thật, và nó tới với rất nhiều người. Tôi hiểu cảm giác sốt ruột ấy, vì tôi cũng từng qua quãng chật vật tiền bạc, cái quãng mà đêm nằm chỉ mong sáng mai có cách nào ra tiền cho nhanh.

Chuyện thường xảy ra thế này. Người mới nóng ruột muốn thấy kết quả ngay. Mà cả thị trường ngoài kia được dựng lên đúng để đánh trúng cái nóng ruột đó. Bạn vừa gõ tìm cách kiếm tiền, màn hình đã sáng lên hàng loạt lời mời ngọt tai. Thế là phản xạ đầu tiên của nhiều người là đi mua giải pháp trước khi kịp hiểu vấn đề của mình: mua khóa học vài triệu, mua tool, mua gói bí kíp. Mua xong mở ra, vẫn ngồi ngẩn không biết bắt đầu từ đâu. Tiền đã rời túi mà tay thì chưa chạm được việc thật.

Giống như bạn chưa biết mình đau chỗ nào mà đã ra tiệm ôm nguyên túi thuốc về uống. Uống bừa thì tiền mất, người mệt thêm.

Bạn có nhận ra mình trong ba lỗi này không:

• Học ôm đồm năm bảy thứ một lúc. Sáng nghe cái này, chiều nhảy sang cái kia, tối lại thấy trống rỗng vì chẳng cái nào tới nơi.
• Nhảy mô hình liên tục. Nghe ai khoe cái gì ngon là bỏ ngang cái đang làm để chạy theo, chưa kịp thấy mặt kết quả đã đổi hướng.
• Đổ vốn lớn khi chưa thử. Chưa biết mình có hợp hay không đã dồn cả cục tiền vào, sai một cái là xót cả tháng.

Có một kiểu quen thuộc, có thể bạn thấy mình hoặc thấy người bên cạnh trong đó. Có người vừa nghe bạn bè rủ, liền bỏ mấy triệu mua một khóa "làm giàu online", học vài buổi thấy khó, lại nghe chỗ khác rao ngon hơn, bỏ dở chạy sang. Ba tháng sau nhìn lại, tiền học đã đi mấy khóa, mà tay vẫn chưa làm xong một việc cho ra hồn. Cái mất không chỉ là tiền, mà là niềm tin vào chính mình.

Cách tránh nhẹ nhàng hơn bạn tưởng. Hiểu việc mình sắp làm trước khi rút ví. Chọn một thứ, học tới đâu làm tới đó. Bỏ chút vốn nhỏ ra thử cho biết mặt mũi rồi hẵng tính chuyện lớn.

Có một chỗ bạn nên để ý cho khỏi mất tiền oan: nơi nào càng giục bạn xuống tiền gấp, bạn càng nên chậm lại một nhịp mà nhìn cho kỹ. Lát nữa tôi sẽ nói kỹ hơn mấy dấu hiệu để bạn nhận ra chỗ có mùi lừa.

[ẢNH: một người ngồi bần thần bên laptop, ví mở ra trống, quanh màn hình là chồng khóa học chưa mở | CHÚ THÍCH: Mua giải pháp trước khi hiểu vấn đề của mình là chỗ tiền rời túi nhanh nhất mà tay vẫn chưa chạm được việc thật.]

Kiếm được bao nhiêu, trong bao lâu?

Trước khi qua chuyện lừa lọc, mình dừng lại ở câu ai mới vào cũng muốn hỏi ngay: kiếm được bao nhiêu, mất bao lâu mới thấy tiền. Tôi kể thật để bạn khỏi vẽ sai trong đầu rồi hụt hẫng.

Bạn hình dung thế này. Những tuần đầu, bạn mở điện thoại ra xem, con số đơn vẫn nằm im. Hôm sau cũng vậy. Cái cảm giác làm hoài mà chưa thấy đồng nào, tôi hiểu, vì tôi từng ngồi đúng chỗ đó. Ba tháng đầu tôi trắng tay, làm miết mà đơn không nhúc nhích, đã có lúc tính buông. Nên nếu một hai tháng đầu bạn chưa thấy gì, khoan nghĩ mình dở. Chậm ra tiền lúc đầu gần như ai cũng đi qua.

Rồi tiền nhích lên, nhưng nhích từ từ theo tay nghề chứ không nhảy một phát. Bạn viết quen tay hơn, đọc khách trúng hơn, chọn món hợp hơn, con số mới lớn dần. Có tháng ngon, cũng có tháng ế, không đều tăm tắp đâu.

Và có một chỗ bạn nên biết trước cho đỡ chới với: kênh có thể bị khoá, có thể sập ngang. Cái này là rủi ro thật, làm nghề này ai cũng phải tính tới, để lỡ có ngày đó thì bạn không gục. Đừng dồn hết trứng vào một giỏ, đừng đặt cả tương lai lên đúng một cái kênh duy nhất.

Vậy bạn được gì, mất gì? Được là ít vốn, ngồi nhà cũng làm được, giờ giấc bạn tự cầm. Mất là công sức, là những buổi tối lụi cụi mà chưa thấy tiền đâu, là sự kiên nhẫn phải giữ cho đủ dài. Bạn cân hai bên đó, thấy chịu được thì bước vào.

Có một điều nhỏ tôi muốn gửi bạn, để bạn đỡ nóng ruột. Thay vì ngồi đo "bao giờ mình giàu", bạn thử đo một câu khác.

"Mình đã làm thật, đủ lâu chưa?"

Câu này nằm trong tay bạn, nên nó đỡ làm bạn nản hơn nhiều.

Còn con số của riêng tôi, nó có thật, nhưng đó là kết quả của tôi sau một quãng làm cật lực, không phải mức bạn cứ vào là có. Mỗi người mỗi khác, mỗi ngách mỗi khác, mỗi thời điểm mỗi khác. Tôi không dám hứa bạn sẽ kiếm y như vậy. Và có ai dám hứa chắc bạn sẽ kiếm được một con số cụ thể, bạn nên dè chừng người đó. Vì sao lại dè chừng, tôi nói ngay đây.

Làm sao để biết một cơ hội có mùi lừa?

Bạn còn nhớ cái cảm giác đọc một lời mời mà tim đập nhanh hơn một nhịp, tay đã muốn với lấy điện thoại chuyển khoản không? Chính chỗ đó, chỗ bạn thấy nôn nao muốn xuống tiền ngay, là chỗ người mới hay mất tiền oan nhất. Cái bẫy thường được gói rất khéo, mềm như nhung, để bạn tin ngay từ lần đọc đầu.

Bạn giữ trong đầu vài dấu hiệu này thôi cũng đỡ đau ví nhiều lắm.

Chỗ nào hứa "nằm chơi cũng ra tiền", hay "một tháng đổi đời", bạn khựng lại một nhịp đã. Không có việc gì nhẹ như hơi thở mà lại đẻ ra tiền đều. Chỗ nào khoe xe, khoe nhà, chụp một xấp tiền dày cộm rồi bảo "làm theo tôi là được vầy nè", cũng vậy. Người ta chìa cái đó ra để bạn nóng ruột, chứ không phải để cầm tay chỉ bạn làm.

Rồi có kiểu thúc cho gấp: "chỉ còn 3 suất", "hết hôm nay là hết giá". Cái gấp đó được dựng lên có chủ đích, để bạn không kịp thở mà đã rút ví. Nặng hơn là kiểu giục bạn nạp một khoản lớn ngay mới cho vào nhóm, mới cho học. Và đáng ngại nhất là mấy lời chắc nịch kiểu "đảm bảo bạn kiếm được mười triệu tháng đầu".

Bạn nhớ giùm một câu này, nó cứu túi tiền bạn nhiều lần:

Thứ nào càng giục bạn xuống tiền gấp, bạn càng nên chậm lại.

Có một điều nên nói rõ để bạn nhẹ lòng: không một khóa học nào trên đời dám đảm bảo bạn sẽ kiếm ra tiền. Người dạy tử tế chỉ trao cho bạn cách làm và kinh nghiệm, còn ra tiền hay không thì tùy bạn cày tới đâu. Ai chốt sẵn con số cho bạn, người đó đang bán một lời hứa, không phải dạy nghề.

Cho nên chỗ nào dạy làm nhanh, giục nạp tiền, ép chạy quảng cáo để giàu gấp, bạn cẩn thận, phần nhiều là lừa. Cứ đi chậm một nhịp, hỏi thêm một câu, thường là bạn giữ được đồng tiền mồ hôi của mình. Tránh được mấy cái bẫy rồi, giờ mới tới phần vui: bắt đầu thế nào cho đúng.

Người mới nên bắt đầu từ đâu?

Tới đây, chắc trong đầu bạn đang có một câu rất thật: rồi giờ mình làm gì trước? Bạn còn nhớ cái cảm giác đứng giữa một dãy cửa, cửa nào cũng dán chữ "kiếm tiền", mà tay thì chần chừ không biết nên đẩy cửa nào không? Tôi hiểu cảm giác đó. Nên tôi gom đường đi thành năm bước nhỏ, đi chậm mà chắc chân. Bạn không phải làm hết trong một ngày. Xong bước này, thở một hơi, rồi mới bước tiếp.

Bước 1: Nhìn lại xem trong tay mình đang có gì. Trước khi chọn mô hình nào, bạn ngồi xuống, lấy tờ giấy ra, viết hết những thứ mình đang có: nghề đang làm, thứ mình mê, món mình cầm lên dùng mỗi ngày, khoảng thời gian rảnh trong tuần, và số tiền mình chịu mất được mà không thấy xót. Đây là bước quan trọng nhất, bởi vì việc bán được hàng của bạn không lớn lên từ chỗ bạn nói cho hay, nó lớn lên từ thứ bạn đã sống với nó thật, đã có trải nghiệm thật với nó.

Người suốt ngày trong bếp, nhìn cái rổ là biết ngay rổ nào để hái rau, rổ nào để rửa tôm. Đó đã là chuyên môn mà một người viết chữ đẹp chưa chắc có.

Bạn bán cái gần cuộc sống mình nhất thì lời nói mới có sức nặng. Mẹ bỉm rành từng món đồ cho con thì bắt đầu từ đồ mẹ và bé. Người mê điện thoại, tai nghe thì đi review đồ công nghệ. Người ghiền đọc thì kể những cuốn sách từng làm mình thức tới khuya. Cứ soi vào việc bạn đã quen tay, thứ hợp với bạn nằm sẵn ở đó rồi.

Bước 2: Chọn cách ít vốn để thử trước. Đừng dồn một cục tiền lớn vào thứ mình chưa kiểm chứng. Chọn đường nào thử sai mà rẻ nhất, lỡ có sai thì đứng dậy đi tiếp, túi tiền vẫn còn.

Bước 3: Học đúng thứ đang cần cho bước mình đang đứng. Đang cần quay video thì học quay video. Chưa tới lúc chạy quảng cáo thì khoan đụng vào quảng cáo. Ôm một lúc mười khóa học chỉ làm bạn rối thêm.

Bước 4: Làm thật, đủ lâu rồi hãy ngồi phán xét. Có một chỗ bạn nên để ý cho khỏi tự làm khó mình: đừng vội bỏ sau hai tuần. Hai tuần chưa đủ để biết mình hợp hay không. Làm cho ra tấm ra món, rồi mới ngồi lại xem nên đi tiếp hay rẽ hướng.

Bước 5: Giữ cho tay quen việc. Mỗi ngày một chút, đều đặn, thì tới một hôm bạn quay lại nhìn sẽ thấy tay nghề mình đã khác.

Bạn cứ bắt đầu từ bước một, từ thứ đang nằm sẵn trong tay mình. Vậy là chân đã đặt đúng đường rồi. Còn chọn cụ thể mô hình nào để nhấc chân bước đầu tiên, mình bàn tiếp ở phần dưới.

[ẢNH: bàn tay cầm bút, viết ra giấy một danh sách gồm nghề đang làm, sở thích, món quen dùng, giờ rảnh | CHÚ THÍCH: Bước một luôn là nhìn lại thứ đang có sẵn trong tay, viết ra giấy, trước khi vội chọn mô hình.]

Nên chọn mô hình nào để thử?

Tôi hiểu cái sốt ruột muốn có ngay một câu trả lời cho gọn, vì hồi mới vào tôi cũng đứng trước cả chục hướng mà không biết chọn cái nào. Nếu vốn của bạn còn ít, bạn cứ bám một nguyên tắc cho nhẹ đầu: chọn mô hình nào thử sai càng rẻ càng tốt. Nghĩa là thứ mà lỡ làm hụt vài tuần, bạn chỉ mất công, chứ không mất một cục tiền. Chọn kiểu đó, bạn được thử nhiều lần, mỗi lần vấp lại đứng dậy được, chứ không đau tới mức phải bỏ luôn.

Bạn hình dung thế này. Nhập một lô hàng về ôm kho là kiểu nặng vốn nhất: tiền của bạn nằm im trong đống thùng xếp góc nhà, chưa bán được đồng nào mà nhìn vào đã thấy nặng ngực. Ngược lại, mấy hướng nhẹ vốn thì thở dễ hơn nhiều. Affiliate (bán giúp người khác, ăn hoa hồng, không phải ôm hàng ôm kho) là một hướng nhẹ vốn như vậy. Làm nội dung, hay nhận việc theo tay nghề như viết, chỉnh ảnh, dựng video, cũng nhẹ vốn hơn nhập hàng.

Chọn hướng nào thì cũng chung một cái gốc:

Bán thật, lộ mặt, giúp người ta tìm được món tốt món rẻ. Khách tin được rồi, họ mới quay lại tìm bạn lần sau.

Và bạn nhớ ý ở phần trước: chọn thứ gần cuộc sống mình nhất, để bán bằng cái mình đã sờ, đã dùng. Người mê nấu ăn cầm cái chảo lên là biết nặng nhẹ ra sao. Mẹ bỉm hiểu đồ cho con hơn ai hết. Dân rành công nghệ nói về món đồ công nghệ nghe mới có sức nặng. Cái sức nặng đó không mua được bằng lời hoa mỹ, nó tới từ chỗ bạn thật sự đã dùng, đã hiểu.

Bắt đầu từ thứ bạn đang quen, chọn kiểu thử rẻ, rồi làm thật. Đó là cách đỡ chông chênh nhất cho người mới.

[ẢNH: một chiếc cân hai bên, một bên là đống thùng hàng tồn kho, một bên là chiếc điện thoại nhẹ tênh | CHÚ THÍCH: Chọn cách thử sai càng rẻ càng tốt, để mỗi lần vấp là còn đứng dậy đi tiếp được.]

Câu hỏi người mới hay hỏi

Tới đây, trong đầu bạn chắc còn vài chỗ gợn, mấy câu cứ lấn cấn mãi chưa chịu buông. Người mới nào ngồi trước tôi cũng mang đúng mấy câu này. Tôi gom lại đây, trả lời gọn, cho bạn nhẹ đầu rồi đi tiếp.

Không có vốn thì làm được không? Được. Bạn chọn việc ít vốn mà thử: affiliate là bán giúp người khác rồi ăn hoa hồng, không phải ôm hàng chất đầy nhà, không phải gánh kho. Thứ bạn bỏ vào lúc đầu là thời gian và công sức, không phải một cục tiền lớn phải vay mượn.

Đi làm cả ngày, mẹ bỉm ít thời gian thì sao? Được. Bạn còn nhớ mấy buổi trưa ngồi bấm điện thoại lướt vu vơ cho hết giờ nghỉ không? Bắt đầu từ đúng cái điện thoại đó, từ những việc nhỏ nhất, mỗi ngày một chút. Nhiều mẹ bỉm làm lúc con vừa thiu thiu ngủ, gom góp dần từng chút.

Có phải mua khóa học đắt mới bắt đầu được không? Không. Đồ miễn phí ngoài kia đủ cho bạn thử và nhận ra mình hợp với cái gì. Chạm tay vào việc thật trước đã, thấy đúng đường rồi hãy tính xuống tiền, đừng vội móc ví khi còn chưa biết mình cần gì.

Hướng nội, ngại lên hình thì làm kiểu gì? Được. Bạn không cần diễn, không cần long lanh như trên tivi. Có người hướng nội, mấy video đầu tay còn run, giọng còn ngập ngừng, vậy mà nói thật về món mình hiểu thì khách vẫn tin, vẫn bấm mua.

Lỡ chọn sai ngách thì có làm lại được không? Được. Kênh cũ của tôi từng bị khóa sạch, đang chạy ngon thì mất trắng. Tôi lập kênh mới lại từ con số 0, và nó vẫn bật lên. Chọn chưa trúng thì chỉnh lại rồi đi tiếp thôi.

Làm online có phải đa cấp không? Không giống nhau đâu. Bán hàng thật là bạn giúp người ta mua được món tốt rồi nhận hoa hồng, ai mua ai bán đều có lợi. Còn chỗ nào cứ giục bạn nạp tiền trước, ép bạn lôi kéo thêm người mới có thu nhập, thì chậm lại mà ngó cho kỹ, đó là dấu hiệu khác hẳn.

Nên chọn ngách nào? Cứ chọn thứ gần cuộc sống bạn nhất, thứ bạn quen tay quen mắt, dùng mỗi ngày và hiểu rõ. Bán món mình có trải nghiệm thật thì lời nói mới có sức nặng, khách nghe một câu là thấy tin liền.

Nhận miễn phí ebook Tâm sự nghề kiếm tiền online

Đọc tới đây, chắc trong đầu bạn đã bớt rối hơn lúc mới mở bài. Con đường phía trước không còn là một mớ bòng bong, mà là mấy bước đầu tiên bạn có thể tự đặt chân vào.

Bạn còn nhớ cái cảm giác đứng trước cả rừng khoá học, cái nào cũng hứa hẹn, mà càng đọc càng hoang mang không biết tin ai không? Tôi từng đứng đúng chỗ đó. Ba tháng đầu làm online, tôi loay hoay tới trắng tay, đã tính buông.

Những gì tôi vấp, tôi loay hoay, tôi suýt bỏ cuộc, tôi gói hết vào một cuốn nhỏ, đặt tên Tâm sự nghề kiếm tiền online. Trong đó là chuyện thật và mấy bước đi từ từ, kiểu người chưa biết một chữ vẫn theo được.

Đọc để đỡ mất tiền oan lúc chập chững, và biết bước đầu tiên nên đặt chân vào đâu cho chắc.

Bạn để lại email, tôi gửi bạn đọc, hoàn toàn miễn phí.

[ Gửi tôi ebook miễn phí ]

Khi nào bạn muốn đi xa hơn, có một khoá học kỹ hơn đang chờ ở mục [khoá học](/khoa-hoc/).